Siklamenler

Spread the love

Bu yakınlarda Belgrad Ormanı’na gidip görmek lazım diye düşünürken geçtiğimiz haftasonu İkizdere’de sürpriz bir şekilde rastladım siklamenlere. Önce aynı aileden çuha çiçeklerini fark ettim. Çuhaların yanında, hatta onlardan daha çok siklamen vardı orman tabanında.

Brian Mathew ile Neriman Özhatay, ‘Türkiye’nin Siklamenleri’ (Siklamen Derneği, 2001) adlı kitaplarında dünyadaki 21 siklamen türünün 10’unun ülkemizde olduğunu belirtiyor. Bu güzel ve fotojenik çiçekleri görmek için Türkiye’nin kuzey ya da İzmir-Antakya arasındaki güney hattına gitmek gerek.

Siklamenler arasında en yaygın olanlardan birini, Cyclamen coum yani yerel deyişle domuz elmasını gördüm. Bu ad, C. coum’un toprak altındaki yumrusunun hakikaten yabani domuzlar için elma gibi olmasından kaynaklanıyor. Domuzlar tarafından çok seviliyor!

Soğuğa dayanıklı domuz elmasını tüm Karadeniz kıyısı boyunca, Bilecik-Bursa-Bolu civarında ve Adana-Hatay’da görebilirsiniz. Kışın ve erken baharda açan çiçekleri diğer siklamenlere göre küçük. Bazı türler hindistancevizi, bazılar tatlı bal, hatta bir tür siklamen küf kokarken domuz elmasının belirgin bir kokusu yok. Yaprakları diğer türlere oranla daha yuvarlak ve yaprakların üzerinde gri desenler var.

Domuz elması kuzeyde başka bir tür ile çakışıyor. Ancak bu tür, yani C. parviflorum sadece Giresun, Trabzon, Rize, Artvin ve Gümüşhane’de görülüyor. Üstelik yaprakları desensiz ve koyu yeşil. Aklınızda olsun!

Siklamenler, nergislerin tersine doğada nadiren melezleniyor. Bu sayede türleri birbirinden ayırmak nispeten kolay. Ancak bu ayrı bir yazı konusu…

1 thought on “Siklamenler”

  1. Ahmet Karataş

    yine çok güzel bir sunum olmuş. elinize sağlık.
    küçük bir not olarak; siklamene bizim oralarda (Giresun) “domuz ağaşağı” denir. ikinci kelimeyi yazı diliyle tam vurgulayamamış olabilir. ilk “A” uzatılarak. sizin domuz elması tabirinizi görünce aklıma geldi. sanırım domuzlar söküp yediğinden vatandaş öyle demiş. oysa bir diğer bitki (yılan yastığını andırır). adı “ayı kulağı”dır. oysa ayı değil, domuzlar yer.

Bir Cevap Yazın

%d blogcu bunu beğendi: